Χρυσή: Πρόγραμμα 169.300 ευρώ για την προστασία του απειλούμενου οικοσυστήματος
ΟΦΥΠΕΚΑ, Περιφέρεια και Αποκεντρωμένη Διοίκηση Κρήτης συνεργάζονται για την προστασία του οικοσυστήματος – Τέσσερις δράσεις για την παρακολούθηση της ξήρανσης και τη διατήρηση των θαλασσόκεδρων.
Ένα νέο πρόγραμμα για την προστασία του οικοσυστήματος της Χρυσής προωθούν ο Οργανισμός Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (ΟΦΥΠΕΚΑ), η Περιφέρεια Κρήτης και η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Κρήτης. Η Περιφερειακή Επιτροπή ενέκρινε τη σύναψη προγραμματικής σύμβασης, συνολικού προϋπολογισμού 169.300 ευρώ με ΦΠΑ, για το έργο «Έκτακτα διαχειριστικά μέτρα για τη διατήρηση του επαπειλούμενου οικοσυστήματος νήσου Χρυσή Ιεράπετρας 2026-2028».
Στόχος είναι η συστηματική παρακολούθηση της κατάστασης του νησιού και η υποστήριξη παρεμβάσεων με επιστημονική τεκμηρίωση. Οι προβλεπόμενες δράσεις βασίζονται στα συμπεράσματα της μελέτης για τα αίτια ξήρανσης της βλάστησης και συνδέονται με το Σχέδιο Δράσης για τη Χρυσή, που εγκρίθηκε το 2021.
Το νησί φιλοξενεί σπάνιους οικοτόπους και ένα ιδιαίτερα σημαντικό παράκτιο δάσος θαλασσόκεδρων. Ωστόσο, η ξήρανση των δέντρων, η υποβάθμιση των αμμοθινών και οι δυσκολίες φυσικής αναγέννησης προκαλούν έντονη ανησυχία. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Κρήτης που παρατίθενται στο δημοσίευμα, σε αυτοψία του 2022 καταγράφηκαν περιοχές με καθολική ξήρανση, ενώ στο βόρειο τμήμα η ξήρανση ξεπερνούσε το 50% της βλάστησης.
Παράλληλα, η υποχώρηση της άμμου έχει αφήσει εκτεθειμένες ρίζες σε τμήματα των αμμοθινών. Η απώλεια βλάστησης και η αποσταθεροποίηση του εδάφους επιβαρύνουν αμοιβαία την κατάσταση, περιορίζοντας τις δυνατότητες φυσικής αποκατάστασης.
Στις πιέσεις που περιγράφονται περιλαμβάνονται η αυξημένη θερινή επισκεψιμότητα, η ανεξέλεγκτη κατασκήνωση, η κυκλοφορία οχημάτων, η παράνομη βόσκηση, η χρήση βλάστησης ως καύσιμης ύλης και η υπεράντληση νερού από πηγάδια. Πρόσθετη επιβάρυνση προκαλούν τα απορρίμματα, ενώ η ξηρασία και η μειωμένη διαθεσιμότητα νερού εντείνουν την ευπάθεια του οικοσυστήματος.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει τέσσερις βασικές δράσεις:
- Εγκατάσταση και λειτουργία μετεωρολογικού σταθμού, για την καταγραφή των τοπικών συνθηκών και την αξιολόγηση της επίδρασής τους στη βλάστηση.
- Έλεγχο του πληθυσμού σποροφάγου μικρολεπιδόπτερου, ώστε να διερευνηθεί και να αντιμετωπιστεί η επίδρασή του στους σπόρους και στη φυσική αναγέννηση των αρκεύθων.
- Διατήρηση γενετικού υλικού εκτός φυσικού περιβάλλοντος, ως απόθεμα ασφαλείας για τη διατήρηση και πιθανή μελλοντική αποκατάσταση των φυτών.
- Παρακολούθηση της εξέλιξης της ξήρανσης, με συστηματική καταγραφή της κατάστασης των δέντρων και της αναγέννησης.
Τα δεδομένα που θα συγκεντρωθούν αναμένεται να βοηθήσουν στην καλύτερη κατανόηση των αιτιών υποβάθμισης και στην αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των μέτρων. Η συνεργασία των τριών φορέων διαμορφώνει το πλαίσιο για την υλοποίηση των παρεμβάσεων την περίοδο 2026-2028, με ζητούμενο την ουσιαστική προστασία ενός πολύτιμου φυσικού οικοσυστήματος της Ιεράπετρας.
Πηγή: neakriti.gr – Κατερίνα Παντινάκη
